Nalot na języku – o czym świadczą jego kolory?

Avatar Porady
nalot na języku obraz

Nietypowe zabarwienie języka może być objawem złych nawyków higienicznych lub poważnych chorób. Nalot na języku przybiera różne postacie i występuje w wielu barwach. Na jego obecność często zwraca uwagę lekarz pierwszego kontaktu, jednak warto samemu kontrolować stan języka.

Co mówi kolor nalotu na języku?

Najpopularniejszy jest biały nalot na języku. Spotykamy również przebarwienia zielone, żółte, purpurowe i czarne. Często wiążą się z innymi objawami choroby, a niekiedy występują samodzielnie.

Przyczyną mogą być używki, barwiące przyprawy lub schorzenia narządów wewnętrznych. Omówmy teraz najważniejsze rodzaje nalotów na języku i ich znaczenie dla zdrowia.

nalot na języku obraz 2

Biały nalot na języku – występuje najczęściej

Niezbyt nasycone, białawe zabarwienie języka może być naturalne i nie świadczyć o żadnych nieprawidłowościach. Czasami jest spowodowane odwodnieniem, nieprawidłową higieną (należy czyścić język!) lub stosowaniem niektórych płukanek do ust. Jeśli biały osad jest rozległy, nierównomierny, gęsty lub połączony z dolegliwościami jamy ustnej, może oznaczać poważniejsze problemy.

Co oznacza biały nalot na języku?

Jeśli przestrzegamy zasad higieny, regularnie czyścimy powierzchnię języka i stosujemy płyn do płukania ust, ten ostatni może być winowajcą. Dotyczy to płynów zawierających nadtlenek wodoru. Jeśli nalot jest nieestetyczny, można zmienić produkt na inny. Niegroźną przyczyną powstawania białego nalotu jest także picie mocnej kawy lub herbaty oraz przyjmowanie antybiotyków.

Poważniejszy może być biały nalot na języku osób palących papierosy. W połączeniu z kwaśnym posmakiem w jamie ustnej świadczy o obecności substancji drażniących. Może być także objawem leukoplakii, czyli nadmiernego rogowacenia komórek nabłonka. Taki stan może przyczynić się do powstawania groźnych nowotworów jamy ustnej.

Gęsty biały nalot obejmujący dużą powierzchnię błony śluzowej – nie tylko język, ale też podniebienie lub gardło – jest objawem kandydozy, czyli grzybicy jamy ustnej. Taki osad jest wyraźnie widoczny i podobny do zsiadłego mleka. Inne symptomy grzybicy to pieczenie w jamie ustnej, owrzodzenia, zapalenie języka i ból w obrębie nalotu. Ta przyczyna przebarwienia występuje najczęściej u osób, które przeszły chemioterapię lub przyjmują leki z grupy sterydów czy immunosupresantów. Grzybica może pojawić się w przebiegu cukrzycy lub w wyniku znacznego upośledzenia odporności, a także po antybiotykoterapii.

Choroby związane z białym nalotem

Oprócz powyższych, najczęściej występujących przyczyn białego nalotu, wywoływać go mogą:

Dur brzuszny
Płonica (szkarlatyna)
Zmiany przedrakowe w jamie ustnej
Kiła
Infekcje górnych dróg oddechowych
Choroby układu pokarmowego
Anemia
Przerost migdałka gardłowego
Angina (w połączeniu z bólem gardła i gorączką)

Co powoduje biały nalot na języku u dzieci?

U niemowląt karmionych piersią biały osad na języku świadczy o pozostających na jego powierzchni resztkach mleka.Wiąże się to z niewystarczającą produkcją śliny u małych dzieci. Można przemywać język i dziąsła niemowlaka przy pomocy gazika nasączonego przegotowaną wodą, aby zapobiec namnażaniu się bakterii w osadzie mlecznym. 

U starszych dzieci biały nalot na języku świadczy najpewniej o niedokładnej higienie jamy ustnej. Mogą u nich występować pleśniawki. Zaniepokoić nas powinien osad o konsystencji twarogu, połączony z bólem i niechęcią do jedzenia.

slinotok u dzieci

Żółty nalot na języku – dbaj o układ pokarmowy

Drugim najczęściej występującym przebarwieniem języka jest nalot żółty. Podobnie jak biały, może pojawiać się u osób pijących dużo kawy i herbaty oraz palących papierosy. Również spożycie dużych ilości kurkumy może spowodować utrzymujące się, żółte zabarwienie błony śluzowej.

Choroby związane z żółtym nalotem

Żółty nalot na języku pojawia się także w przebiegu chorób układu pokarmowego. Należą do nich wrzody żołądka i dwunastnicy oraz schorzenia wątroby, pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych. Jeśli niepokoimy się, że żółte zabarwienie języka może świadczyć o problemach z przewodem pokarmowym, zwracajmy uwagę na następujące objawy:

Zaga
Piekący ból poniżej mostka
Piekący ból na środku brzucha
Odbijanie
Piekący ból w okolicach pępka
Wymioty

Brązowy nalot na języku – przyczyny i choroby

Również brązowe zabarwienie języka wiąże się z chorobami układu pokarmowego, jeśli nie jest spowodowany przez picie kawy i herbaty lub palenie papierosów. Najczęściej kojarzy się z kamicą pęcherzyka żółciowego, której innym objawem jest napadowy, ostry ból nadbrzusza, promieniujący do prawego barku lub między łopatki.

Wrzody żołądka i dwunastnicy
Zatrucie toksynami
Nieżyt żołądka
Choroby układu oddechowego
Kwasica organizmu

Zielony nalot na języku – rzadka przypadłość

Dużo rzadziej na języku występuje zielonkawe zabarwienie. Zwolennicy tradycyjnej medycyny chińskiej wyróżniają różne strefy języka, których nieprawidłowości świadczą o schorzeniach narządów wewnętrznych. Zielony nalot w strefie powiązanej z wątrobą, czyli na bocznych krawędziach języka, może wskazywać na jej choroby.

Innym, dla wielu bardziej wiarygodnym wyjaśnieniem zielonego nalotu jest rozwój innych przebarwień. Na przykład żółty osad może wydawać się zielonkawy, gdy z czasem pojawią się dodatkowe zgrubienia na powierzchni języka. Kolor zielony możemy także zauważyć w przypadku rumieniu wędrującego języka, czyli tzw. języka geograficznego. Łuszczący się nabłonek i wysięki mogą powodować plamy o różnym zabarwieniu.

Czerwony nalot na języku – co oznacza?

Jeśli na brzegach języka lub na całej jego powierzchni pojawia się intensywny czerwony osad, może to świadczyć o zaburzeniach pracy wątroby lub pęcherzyka żółciowego. Taką przyczynę podaje się najczęściej, dlatego warto udać się na badania po zaobserwowaniu czerwonego nalotu na języku.

Choroby związane z czerwonym nalotem

Oprócz tego, czerwona lub malinowa barwa języka jest objawem kilku szczególnych chorób. Należą do nich: choroba bostońska (zakażenie wirusowe dłoni, stóp i jamy ustnej), szkarlatyna (przeważnie dziecięca choroba zakaźna) i choroba Kawasakiego (zapalenie naczyń krwionośnych). Jeśli zaczerwieniony jest sam koniuszek języka, przyczyną mogą być niedobory witamin z grupy B.

Purpurowy nalot na języku – niegroźny objaw

Czasami obserwujemy purpurową lub siną barwę języka, która nie wskazuje na poważne problemy. Może być związana z niedoborem witamin z grupy B, podobnie jak barwa czerwona. Dodatkowe objawy wskazujące na niedobór to: apatia, chroniczne zmęczenie, bóle głowy.

Szary nalot na języku – różne dolegliwości

Gdy na języku pojawia się szary nalot, trzeba określić jego odcień i sprawdzić, czy nie ma innych nieprawidłowości. Jeśli jest bladoszary, możemy mieć do czynienia z niedoborem żelaza w organizmie i rozwijającą się anemią. Z kolei szary odcień i widoczne pęcherzyki na języku oznaczają opryszczkę. Język białoszary może wystąpić po zachorowaniu na dur brzuszny lub kiłę.

Czarny nalot na języku – skąd się bierze?

Najbardziej niepokojąco wygląda czarny nalot na języku. Niezależnie od zasięgu, może świadczyć o poważnych chorobach nerek. Występuje wtedy wraz z innymi objawami, takimi jak: wymioty, biegunki, trudności z oddawaniem moczu, krwotoki z przewodu pokarmowego, ból w lędźwiowym odcinku kręgosłupa, obrzęki kończyn. W przypadku zaobserwowania tych objawów należy niezwłocznie udać się do lekarza i rozpocząć odpowiednie leczenie.

Przyczyny czarnego nalotu

Czarny język nie musi być związany z chorobami nerek. Nalot może być skutkiem przyjmowania niektórych leków, np. antybiotyków lub chemioterapii, a także preparatów żelaza mających leczyć anemię. Inne potencjalne przyczyny to:

Stosowanie produktów zawierających bizmut
Nadużywanie kawy lub herbaty.
Stosowanie zbyt dużej ilości płynów do płukania jamy ustnej ze środkami ściągającymi lub nadtlenkiem wodoru
Palenie papierosów

Czasami mówi się o czarnym włochatym języku. Jest on spowodowany nagromadzeniem się na brodawkach języka bakterii, które skupiają wokół siebie czerwone krwinki i powodują ciemnienie języka. W takim wypadku złuszczanie się nabłonka może przebiegać nieprawidłowo, wskutek czego brodawki językowe wydłużają się i przypominają włoski.

Jak skutecznie pozbyć się nalotu na języku?

Ponieważ przyczyny powstawania nalotów na języku są tak różne, leczenie musi być dostosowane indywidualnie. W niektórych przypadkach trzeba wyleczyć choroby leżące u podłoża zmiany, innym razem odstawić lub zmienić leki zaburzające florę bakteryjną w jamie ustnej.

W przypadku niegroźnego białego nalotu może wystarczyć poprawa higieny – codzienne czyszczenie języka specjalną skrobaczką usuwającą osad. Pomocne będzie także rzucenie palenia i ograniczenie picia napojów z kofeiną.

jak czyscic jezyk szczoteczką

Sprawdź też: Jak czyścić język – wszystko o szczotkowaniu języka

Sprawdź nasze szczoteczki soniczne

Zadbaj o higienę jamy ustnej na najwyższym poziomie z naszymi szczoteczkami. Nasze szczoteczki soniczne Oclean wyposażone są w liczne innowacyjne rozwiązania jak ocena i monitorowanie jakości mycia zębów, ekran dotykowy, specjalna aplikacja i wiele innych. Wszystkie szczoteczki są wodoodporne i wykonane z wysokiej jakości materiałów.